Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP đã thiết lập khung pháp lý quan trọng về việc ứng dụng BIM trong hoạt động đầu tư xây dựng, đồng thời quy định rõ yêu cầu đối với Môi trường dữ liệu chung (CDE), mô hình cổng thông tin BIM, quản lý dữ liệu số và trách nhiệm của các chủ thể tham gia dự án. Đây được xem là cơ sở pháp lý thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong ngành xây dựng, hướng tới quản lý dự án bằng dữ liệu số xuyên suốt vòng đời công trình.
Lộ trình áp dụng BIM theo Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP
Phạm vi và đối tượng áp dụng BIM
Theo Khoản 1 Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP, việc áp dụng BIM được phân thành hai nhóm đối tượng.
1. Nhóm bắt buộc áp dụng
Các công trình xây dựng mới từ cấp II trở lên phải áp dụng BIM ngay từ giai đoạn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc Báo cáo kinh tế - kỹ thuật.
Đối với các công trình theo tuyến, dự án đặc thù hoặc dự án liên quan đến bí mật nhà nước, việc áp dụng được người quyết định đầu tư xem xét trên cơ sở tính khả thi.
2. Nhóm khuyến khích áp dụng
Đối với các công trình không thuộc diện bắt buộc, chủ đầu tư được khuyến khích áp dụng BIM trong toàn bộ vòng đời dự án và thực hiện nộp dữ liệu theo các quy chuẩn kỹ thuật hiện hành.
Bảng so sánh điều kiện áp dụng:
| TIÊU CHÍ |
NHÓM BẮT BUỘC |
NHÓM KHUYẾN KHÍCH |
| Cấp công trình |
Cấp II trở lên |
Các cấp còn lại |
| Giai đoạn thực hiện |
Bắt đầu từ giai đoạn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc Báo cáo kinh tế - kỹ thuật |
Tùy chọn theo quyết định của Chủ đầu tư |
| Trường hợp ngoại lệ |
Công trình theo tuyến, dự án đặc thù, dự án liên quan đến bí mật nhà nước (do người quyết định đầu tư xem xét tính khả thi) |
Không áp dụng |
Quy định về dữ liệu BIM và mô hình cổng thông tin BIM
Theo Khoản 3 Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP, dữ liệu BIM khi nộp cho cơ quan chuyên môn về xây dựng phải đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật nhằm bảo đảm khả năng trao đổi, khai thác và kiểm tra dữ liệu.
Các yêu cầu chính bao gồm:
- Dữ liệu được nộp dưới định dạng chuẩn mở IFC hoặc các định dạng mở tương đương.
- Cơ quan có thẩm quyền được yêu cầu cung cấp tệp định dạng gốc để đối chiếu.
- Tệp gốc phải bảo đảm tính nguyên bản của các tham số, cấu trúc đối tượng và metadata.
Dữ liệu BIM phải thể hiện đầy đủ các nội dung như:
- Vị trí và hình dạng không gian ba chiều (3D) của công trình.
- Kích thước chủ yếu và thông tin các bộ phận chính.
- Phương án kết nối hạ tầng kỹ thuật trong và ngoài công trình.
- Các nội dung khác theo hướng dẫn của Bộ Xây dựng.
Theo quy định, việc quản lý và chia sẻ dữ liệu được thực hiện thông qua mô hình cổng thông tin BIM, tạo điều kiện cho các cơ quan quản lý và các bên liên quan khai thác dữ liệu thống nhất trong quá trình triển khai dự án.
Môi trường dữ liệu chung (CDE) trở thành yêu cầu bắt buộc đối với một số dự án
Một điểm đáng chú ý của Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP là quy định về Môi trường dữ liệu chung (CDE).
Theo Khoản 4, đối với các dự án có công trình cấp I trở lên, chủ đầu tư có trách nhiệm thiết lập, quản lý và vận hành Môi trường dữ liệu chung (CDE).
Sau khi được chủ đầu tư chấp thuận, mô hình BIM được phát hành trên Môi trường dữ liệu chung (CDE) sẽ là cơ sở để các bên đối chiếu, kiểm tra và làm rõ các nội dung kỹ thuật trong quá trình thực hiện dự án.
Việc khai thác dữ liệu trên Môi trường dữ liệu chung (CDE) phải tuân thủ đầy đủ các quy định về an toàn thông tin, bảo mật dữ liệu và quyền sở hữu trí tuệ.
BIM được sử dụng trong công tác quản lý nhà nước về xây dựng
Khoản 5 Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP quy định việc từng bước chuyển đổi từ hồ sơ giấy sang dữ liệu số trong hoạt động quản lý nhà nước.
Theo đó:
Bộ quản lý công trình xây dựng chuyên ngành và UBND cấp tỉnh có trách nhiệm chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật và nguồn nhân lực để tiếp nhận BIM.
Khi đáp ứng đủ điều kiện hạ tầng, mô hình BIM có giá trị pháp lý tương đương hồ sơ thiết kế giấy đối với các nội dung đã được thể hiện đầy đủ và chính xác.
Cơ quan chuyên môn sử dụng BIM để thẩm định vị trí, kiến trúc, kết cấu, tổ chức không gian, kiểm tra xung đột kỹ thuật và trích xuất các chỉ tiêu của dự án.
Sau khi công trình hoàn thành, chủ đầu tư phải cập nhật mô hình BIM hoàn công vào Hệ thống thông tin dữ liệu quốc gia và bàn giao cho đơn vị quản lý vận hành theo quy định.
Trách nhiệm của chủ đầu tư và các bên liên quan
Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP cũng quy định rõ trách nhiệm của các chủ thể tham gia hoạt động xây dựng. Bộ Xây dựng có trách nhiệm ban hành hướng dẫn chung; các bộ quản lý chuyên ngành có thể ban hành hướng dẫn chi tiết phù hợp với từng loại công trình. Đối với chủ đầu tư, trách nhiệm quan trọng nhất là đảm bảo tính đầy đủ, chính xác và thống nhất của dữ liệu BIM nộp cho cơ quan nhà nước theo quy định pháp luật.
Bên cạnh đó, Nhà nước khuyến khích các tổ chức, cá nhân đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, chất lượng công trình và sử dụng bền vững tài nguyên.
Lưu ý trong quá trình triển khai BIM
Để đảm bảo khả năng thực thi, Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP yêu cầu phạm vi áp dụng BIM và các yêu cầu thông tin cần được xác lập rõ trong hợp đồng xây dựng. Việc tuân thủ các tiêu chuẩn dữ liệu không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn là trách nhiệm pháp lý của chủ đầu tư và các đơn vị tư vấn trong quá trình thực hiện dự án.
Việc ban hành Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho việc ứng dụng BIM, phát triển mô hình cổng thông tin BIM và triển khai Môi trường dữ liệu chung (CDE) trong hoạt động xây dựng. Các quy định mới không chỉ góp phần thúc đẩy chuyển đổi số ngành xây dựng mà còn nâng cao hiệu quả quản lý dữ liệu, chất lượng công trình và tính minh bạch trong toàn bộ vòng đời dự án.
FAQ
Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP quy định những nội dung gì?
Điều 8 quy định về lộ trình áp dụng BIM, yêu cầu đối với dữ liệu BIM, Môi trường dữ liệu chung (CDE), mô hình cổng thông tin BIM, trách nhiệm của chủ đầu tư và việc ứng dụng BIM trong quản lý nhà nước.
Dự án nào bắt buộc áp dụng BIM?
Theo Khoản 1 Điều 8 Nghị định 217/2026/NĐ-CP, các công trình xây dựng mới từ cấp II trở lên thuộc nhóm bắt buộc áp dụng BIM, trừ một số trường hợp đặc thù theo quy định.
Môi trường dữ liệu chung (CDE) áp dụng cho dự án nào?
Theo Khoản 4 Điều 8, các dự án có công trình cấp I trở lên phải thiết lập, quản lý và vận hành Môi trường dữ liệu chung (CDE).
Tối Ưu Quản Lý Tiến Độ Thi Công Với BIM - Xu Hướng Chuyển Đổi Số Trong Xây dựng
.jpg)